Uganda Blog 24-1-2019

Mijn les van de week: Oeganda is een tijdbom die in een explosie van geweld kan uitbarsten als er geen vreedzame revolutie plaatsvindt. Ik herinnerde me vandaag dat ik deze voorspelling in 2011 deed, toen ik een paper schreef over the Conflict Trap in Afrika en Oeganda als case study gebruikte. In landen waar de afgelopen 20 jaar een burgeroorlog was, is er een grote kans op nieuw conflict als het volgende plaatsvindt:

  • snelle populatiegroei (youth bulge)
  • verharding autoritaire regering + leger (dictatorschap)
  • economische achteruitgang
  • groeiende sociale verdeeldheid

Alle factoren vonden (en vinden) plaats in Oeganda en er was daarom 100% kans dat voor 2025 een nieuw conflict zou ontstaan als de situatie niet verbeterde of vreedzame verandering plaatsvond. De afgelopen jaren zijn er op allerlei manieren geprobeerd op vreedzame manier verandering te brengen, de situatie is alleen verslechterd. Ik moest denken aan een quote van John F Kenney: ‘Those who make peaceful revolution impossible will make violent revolution inevitable’.

Het huidige dominante idee binnen de partij en bij oppositieleiders is dat de bevolking de grootste kans maakt op een succesvolle vreedzame revolutie in 2021, na de verkiezingen. Ze gaan er van uit dat deze valse uitslagen geeft, en daarna het volk massaal in opstand komt. Het grootste deel van het leger en de regeringspartij staan waarschijnlijk achter de revolutie, dus het zou best zo kunnen zijn.

Toch betwijfel ik dat dit de beste strategie is, omdat de dictator dit zal verwachten en zich dus volledig kan richten op dat moment. Elke keer weer heeft hij de plannen van de oppositie kunnen verhinderen en pogingen tot revolutie neergeslagen. Het idee is dat de massa zo groot zal zijn dat zelfs als ze worden doodgeschoten, ze uiteindelijk zullen zegevieren. In mijn ogen is dit ook de grootste kans dat er een burgeroorlog uitbreekt vergeleken met een jaar voor of na de verkiezingen.

Ze hebben me gevraagd mijn ideeën verder uit te werken over mogelijke strategieën. Dit zal een geheim document worden, alleen beschikbaar voor de leiding binnen de partij om te voorkomen dat het dictatorschap er van op de hoogte komt.

Vanzelfsprekend schrijf ik deze anoniem en deel ik niet via internet oid. Ik zie drie mogelijke scenario’s en zal deze uitwerken in het geheime document:

1: 2020, een jaar voor de verkiezingen, onverwacht en daarom wellicht mogelijk, er moet wel veel plaatsvinden de komende 2 jaar dit mogelijk te maken.

2: 2021, jaar van de verkiezingen biedt inderdaad ‘window of opportunity’ maar moet erg slim worden aangepakt omdat de dictator het zal verwachten en naar handelen.

3: 2022, jaar na de verkiezingen. De regering zal zoveel met geld smijten tijdens de verkiezingen om mensen om te kopen, constant leger op straat te hebben dat prijzen levensgoederen omhoog schieten en dus volk waarschijnlijk in opstand komt uit noodzaak.

Wat wel heel tof is dat met dat document en bijhorend advies precies kan doen wat ik tijdens de reis afgelopen jaar kon formuleren wat ik als liefst wilde worden: strateeg van vreedzame revolutie. Een jaar geleden zat ik met Vera in Indonesië te bedenken wat ik wilde worden en nu doe ik het daadwerkelijk. Het is vreemd hoe Oeganda mij alweer de mogelijkheid biedt te zijn wie ik denk te zijn.

Mijn droom is jaren geweest om de master militaire strategische studies te studeren aan de KMA en officier te worden binnen Defensie om mij met precies dit soort strategische problemen bezig te houden in Afrika. Ondanks dat ik nu de master Afrika Studies doe in plaats van militaire strategische studies en stage loop bij een oppositiepartij in plaats van werk bij Defensie doe ik precies wat ik hoopte te gaan doen al die jaren geleden.

Ik kan me nog een gastcollege herinneren uit 2013, mijn 2e jaar International Studies (23 jaar) bij het vak African Politics. Er kwam een consultant van een jaar of 50-60 vertellen over zijn ervaringen hoe hij de oppositie van dictatorschap onder Mugabe in Zimbabwe adviseerde. Daarvoor had hij voor allerlei organisaties gewerkt zoals UN, EU, BuZa, Afrikaanse Unie etc. Het klonk ontzettend tof en inspireerde mij, dus vroeg ik aan het eind van het college hoe je konden wat hij in Zimbabwe deed. De professor en de consultant lachte me een beetje honend uit dat je dat niet zomaar werd. Toch wel dus 😉

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *